تعرض به حق پناهندگى در راس کمپين انتخاباتى بريتانيا

سيامک امجدى

مبارزه انتخاباتى در  بريتانيا به روزهاى پايانى خود نزديک ميشود. قرار است روز ۵ مه، مردم بريتانيا پاى صندوقهاى راى بروند و از ميان احزاب رسمى  که در مبارزه انتخاباتى شرکت کرده اند يکى را انتخاب کنند.

 يکى از موضاعاتى که احزاب اصلى، حزب ليبر و حزب محافظه کاران، سر آن جاروجنجال راه انداخته اند، مسئله پناهندگى و ارائه طرحها و برنامه هاى کاملا راسيستى و ضد پناهندگى است که آنان عنوان ميکنند. 

 حزب محافظه کار صراحتا اعلام ميکند که امضاى دولت بريتانيا را از پاى کنوانسيون ژنو ميخواهد بردارد، پروسه پناهندگى را با مشارکت و يا بدون مشارکت ديگر دول اروپايى در خارج از مرزهاى اروپا انجام خواهد داد، محدوديتهاى بيشر براى پناهنده بوجود خواهد آورد و  به وزارت کشور براى بازداشت و ديپورت پناهجويان ردى قدرت بيشترى خواهد داد و کنترل را در مرزها افزايش خواهد داد. حزب ليبر هم با سياستها و طرح هاى  کاملا مشابه به طرح محافظه کاران به ميدان آمده است.

 حزب ليبر با ارائه يک طرح پنجساله در صدد است پروسه پناهندگى را در انگليس کاملا فرمايشى و قلابى کنند. آنها هم از محدويتهاى بيشتر در پروسه پناهندگى حرف ميزنند، از انجام پروسه پناهندگى خارج از مرزهاى اروپا حرف ميزنند، اما تفاوتشان با محافظه کاران در اين است که آنها اجراى اين طرح را منوط به پشتيبانى دول ديگر اروپايى کرده اند، آنها هم از لزوم تجديد نظر در کنوانسيون ۱۹۵۱ ژنو حرف ميزنند. اين احزاب شمشيرهايشان را از رو بسته اند. تصميم آنها جدى است و ميخواهند ميخ آخر را به تابوت حق پناهندگى بزنند. براى آنها اصلا مهم نيست که به اجرا در آمدن اين سياستها راست و راسيستى چه فاجعه انسانى را ميتواند بدنبال داشته باشد، براى آنها اصلا مهم نيست که با پيش بردن اين طرحها، تا چه اندازه زندگى انسانها را در معرض خطر جدى قرار ميدهند. براى آنها اصلا مهم نيست که انسانها زندان، شکنجه، اعدام و سنگسار شوند يا در قربانى جنگهاى قومى و مذهبى شوند، چون از نظر آنان هيچکدام از اين انسانها "پناهنده واقعى" نيستند.

 واقعيت اين است که نياز سياسى غرب به کنوانسيون ژنو به پايان رسيده است و امروز به صراحت از برچيدن آن و بستن درهايشان به روى پناهنده ها حرف ميزنند. كنوانسيون ژنو براى اينها ارزش مصرفى معينى داشته و دارد. اگر تا ديروز درها را به روى  پناهنده باز نگه ميداشتند و کنوانسيون ژنو را باد ميزدند و اين دول خود را ملزم به اجراى كنوانسيون ژنو ميديدند به اين دليل  است که از يک سو اين كنوانسيون ابزارى براى نمايش و پز دفاع از حقوق بشر غرب در مقابل بلوك شرق بود و از سوى ديگر جذب نيروى كار ارزان مورد نيازشان را از كشورهاى موسوم به جهان سوم فراهم ميکرد.

 اما امروز وضع کاملا فرق ميکند. پناهنده در دنياى امروز محصول سياستهاى مستقيم و غير مستقيم دول غربى در اينجا و آنجاى دنياست. پناهنده در دنياى امروز محصول نظم نوين جهانى به سرکردگى آمريکا است. خيلى طبيعى است که فراريان از جهنمهاى را که خود اين دولتها دربوجود آوردنش نقش اساسى دارند را نپذيرند و مانع از ورودشان به غرب شوند. مسئله کار ارزان را هم با سياست مهاجرت کنترل شده ميروند که حل کنند. قرار است اين سياست نيروى کار ارزان و ماهر را به غرب بياورد و نه پناهجويان فرارى از بمب و اعدام و ترور را. اين يکى از دلايل عمده ايست که ميبينيم که در طول سالهاى اخير حمله به حق پناهندگى ابعاد خيلى وسيعى پيدا کرده است.